အမ်ဳိးေစာင့္ဥပေဒ၏ အႏွစ္သာရမ်ား (၂)

ျမန္မာဗုဒၶဘာသာ၀င္မိန္းမမ်ား အထူးထိမ္းျမားျခင္းဆုိင္ရာဥပေဒ

၂ဝ၁၅ ခုႏွစ္၊ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္၊ ဥပေဒအမွတ္ (၅ဝ)

၁၃၇၇ ခုႏွစ္၊ ဝါေခါင္လဆန္း ၁၁ ရက္ (၂၆-၈-၂ဝ၁၅)ရက္ေန႔ ျပည္ေထာင္စုလႊတ္ေတာ္မွာ ျပ႒ာန္းခဲ့။

အခန္း(၉)ခန္း၊ ပုဒ္မေပါင္း (၄၁)ခု ပါဝင္။

ဗုဒၶဘာသာဝင္မဟုတ္သည့္ေယာက္်ား လုိက္နာရမည့္အခ်က္မ်ား

၁၉။ ဤဥပေဒအရ ထိမ္းျမားခဲ့သည္ သုိ႔မဟုတ္ ထိမ္းျမားခဲ့သည္ဟု မွတ္ယူျခင္းခံရသည့္ ဗုဒၶဘာသာဝင္မဟုတ္သည့္ ေယာက္်ားသည္ ျမန္မာဗုဒၶဘာသာဝင္မိန္းမ၏ ယံုၾကည္ကုိးကြယ္မႈႏွင့္စပ္လ်ဥ္း၍-

(က) ျမန္မာဗုဒၶဘာသာဝင္မိန္းမအား ¤င္းသက္ဝင္ ယံုၾကည္ သည့္ဘာသာကုိ လြတ္လပ္စြာ ကုိးကြယ္ခြင့္ျပဳျခင္း။

(ခ) ျမန္မာဗုဒၶဘာသာဝင္မိန္းမႏွင့္ ရရွိသည့္ သားသမီး မ်ားအား ၎တုိ႔သေဘာဆႏၵအတုိင္း သက္ဝင္ယံုၾကည္ရာ ဘာသာကုိ လြတ္လပ္စြာ ကုိးကြယ္ခြင့္ျပဳရမည္။

(ဂ) လင္ႏွင့္မယားတုိ႔ ေနထုိင္သည့္အိမ္တြင္ ျမန္မာဗုဒၶ ဘာသာဝင္ မိန္းမက ဗုဒၶ႐ုပ္ပြားေတာ္မ်ား၊ ဗုဒၶပံုေတာ္မ်ား၊ ေစတီပုထုိးပံုေတာ္မ်ား၊ ဗုဒၶဘာသာ ရဟန္းသံဃာ ပံုေတာ္မ်ား၊ ဗုဒၶဘာသာႏွင့္ သက္ဆုိင္ေသာ အသံုးအေဆာင္ပစၥည္းမ်ားကုိ ထားရွိခြင့္၊ ကုိးကြယ္ခြင့္ ျပဳရမည္။

(ဃ) ျမန္မာဗုဒၶဘာသာမိန္းမက အလွဴဒါနျပဳလုပ္ျခင္း၊ ဘုရားရွိခုိးျခင္း၊ တရားဓမၼႏွင့္ ပရိတ္႐ြတ္ျခင္း၊ ပုတီးစိပ္ျခင္း၊ တရားနာျခင္း၊ တရားထုိင္ျခင္း၊ ဘုရားေက်ာင္းကန္မ်ားသုိ႔ သြားေရာက္ျခင္း၊ ဥပုသ္သီလ ေဆာက္တည္ျခင္း၊ ဗုဒၶစာေပမ်ား၊ က်မ္းဂန္မ်ား ထားရွိေလ့လာဖတ္႐ႈျခင္း၊ ၾကည့္႐ႈျခင္း၊ နာၾကားျခင္း၊ ဗုဒၶဘာသာဆုိင္ရာ ေဆာင္႐ြက္မႈတုိ႔ကုိ ခြင့္ျပဳ ရမည္။

(င) ျမန္မာ ဗုဒၶဘာသာဝင္ မိန္းမ၏ ဗုဒၶဘာသာကုိးကြယ္ ယံုၾကည္မႈကုိ တစ္နည္းနည္းျဖင့္ စြန္႔လႊတ္ေစၿပီး မိမိ ကုိးကြယ္ရာဘာသာသုိ႔ ျဖစ္ေစ၊ အျခားဘာသာ တစ္မ်ဳိးမ်ဳိးသုိ႔ ျဖစ္ေစ ကူးေျပာင္းကုိးကြယ္ေစမႈ မျပဳရ။

(စ) ဗုဒၶဘာသာကုိ ေစာ္ကားရန္အႀကံျဖင့္ မိန္းမကုိးကြယ္ ဝတ္ျပဳေသာ ေနရာကုိေသာ္လည္းေကာင္း၊ အထြတ္အျမတ္ ထားေသာ အရာဝတၴဳကုိေသာ္လည္းေကာင္း ဖ်က္ဆီးရန္ သုိ႔မဟုတ္ ပ်က္စီးနစ္နာေစရန္ သို႔မဟုတ္ ယုတ္ည့ံေစရန္ မျပဳရ။

(ဆ) ျမန္မာ ဗုဒၶဘာသာဝင္ မိန္းမ၏ ဘာသာေရး သက္ဝင္ယံုၾကည္မႈကုိ စကားျဖင့္ျဖစ္ေစ၊ စာျဖင့္ျဖစ္ေစ၊ ထင္ရွားေသာ ပံုသဏၭာန္ျဖင့္ျဖစ္ေစ၊ အမူအရာျဖင့္ ျဖစ္ေစ ေစာ္ကားျခင္း မျပဳရ။

(ဇ) ျမန္မာ ဗုဒၶဘာသာဝင္ မိန္းမ ကြယ္လြန္သည့္အခါ ၎အား ဗုဒၶဘာသာ ဓေလ့ထံုးတမ္းစဥ္လာအရ ေဆာင္႐ြက္ သၿဂႋဳဟ္ျခင္းကုိ ခြင့္ျပဳရမည္။

၂ဝ။ အျခားတည္ဆဲဥပေဒ သုိ႔မဟုတ္ ဓေလ့ထံုးတမ္းက မည္သုိ႔ပင္ ဆုိေစကာမူ ဤဥပေဒအရ ထိမ္းျမားခဲ့သည့္ ဗုဒၶဘာသာဝင္ မဟုတ္သည့္ ေယာက္်ားသည္ ပုဒ္မ ၁၉ တြင္ ျပ႒ာန္းထားသည့္ အခ်က္တစ္ရပ္ရပ္ကုိ ေဖာက္ဖ်က္က်ဴးလြန္ပါက ျမန္မာ ဗုဒၶ ဘာသာဝင္မိန္းမက ဗုဒၶဘာသာဝင္မဟုတ္သည့္ ေယာက္်ားကုိ ကြာရွင္းႏုိင္သည္။ ထုိအေၾကာင္းေၾကာင့္ ထုိမိန္းမက ထုိေယာက္်ားကုိ ကြာရွင္းလွ်င္-

(က) ထုိေယာက္်ားသည္ လင္မယားႏွစ္ဦးပုိင္ ပစၥည္းမ်ားမွ မိမိ၏ အစုကုိ စြန္႔လႊတ္ရမည့္အျပင္ ျမန္မာဗုဒၶဘာသာဝင္ မိန္းမအား ဆံုး႐ႈံးနစ္နာမႈအတြက္ ေလ်ာ္ေၾကးေပးရမည္။

(ခ)ျမန္မာဗုဒၶဘာသာဝင္မိန္းမသည္ သားသမီးအားလံုးကုိ အုပ္ထိန္းခြင့္ ရရွိမည္။

(ဂ) ထုိေယာက္်ားသည္ အ႐ြယ္မေရာက္ေသးသည့္ သား သမီးမ်ားအတြက္ ကေလးစရိတ္ေပးရမည္။

၃၃။ ဗုဒၶဘာသာဝင္မဟုတ္သည့္ ေယာက္်ားသည္ ပုဒ္မ ၁၉၊ ပုဒ္မခြဲ (က)၊ ပုဒ္မခြဲ (ခ)၊ ပုဒ္မခြဲ (ဂ)ႏွင့္ ပုဒ္မခြဲ (ဃ)ပါ ျပ႒ာန္းခ်က္ တစ္ရပ္ရပ္ကုိ ေဖာက္ဖ်က္က်ဴးလြန္ေၾကာင္း ျပစ္မႈထင္ရွားစီရင္ျခင္း ခံရလွ်င္ ထုိသူကုိ တစ္ႏွစ္ထက္မပုိေသာ ေထာင္ဒဏ္ခ်မွတ္ရမည့္ အျပင္ က်ပ္ငါးသိန္းထက္မပုိေသာ ေငြဒဏ္လည္း ခ်မွတ္ရမည္။

မိန္းမကုိျဖစ္ေစ၊ သားသမီးေတြကုိျဖစ္ေစ လြတ္လပ္စြာ ကုိးကြယ္ခြင့္ မျပဳလွ်င္ ထုိေယာက္်ားကုိ ေထာင္ဒဏ္တစ္ႏွစ္အထိ ခ်မွတ္ႏုိင္သည့္အျပင္ ေငြဒဏ္ ငါးသိန္းအထိလည္း ထပ္ဆင့္ခ်မွတ္ ႏုိင္သည္။

၃၄။ ဗုဒၶဘာသာဝင္မဟုတ္သည့္ ေယာက္်ားသည္ ပုဒ္မ ၁၉၊ ပုဒ္မခြဲ (င)ပါ ျပ႒ာန္းခ်က္ကုိ ေဖာက္ဖ်က္က်ဴးလြန္ေၾကာင္း ျပစ္မႈထင္ရွား စီရင္ျခင္းခံရလွ်င္ ထုိသူကုိ (၂)ႏွစ္ထက္မပုိေသာ ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ရမည့္အျပင္ က်ပ္သိန္းႏွစ္ဆယ္ထက္ မပုိေသာ ေငြဒဏ္လည္း ခ်မွတ္ရမည္။

မိန္းမကုိ ဗုဒၶဘာသာမွ အျခားဘာသာသုိ႔ ကူးေျပာင္းခုိင္းလွ်င္ ထုိေယာက္်ားကုိ ေထာင္ဒဏ္ ႏွစ္ႏွစ္အထိ ခ်မွတ္ရမည့္အျပင္ ေငြဒဏ္ သိန္းႏွစ္ဆယ္အထိ ထပ္ဆင့္ ခ်မွတ္ႏုိင္သည္။

၃၅။ ဗုဒၶဘာသာဝင္မဟုတ္သည့္ ေယာက္်ားသည္ ပုဒ္မ ၁၉၊ ပုဒ္မခြဲ (စ)၊ ပုဒ္မခြဲ (ဆ)ႏွင့္ ပုဒ္မခြဲ (ဇ)ပါ ျပ႒ာန္းခ်က္ တစ္ရပ္ရပ္ကုိ ေဖာက္ဖ်က္က်ဴးလြန္ေၾကာင္း ျပစ္မႈထင္ရွား စီရင္ျခင္း ခံရလွ်င္ ထုိသူကုိ ႏွစ္ႏွစ္ထက္မပုိေသာ ေထာင္ဒဏ္ ခ်မွတ္ရမည့္အျပင္ က်ပ္တစ္ဆယ့္ငါးသိန္းထက္မပုိေသာ ေငြဒဏ္လည္း ခ်မွတ္ရမည္။

ဗုဒၶဘာသာဝင္မိန္းမ အထြတ္အျမတ္ထားရာ ဘုရားစင္၊ ႐ုပ္ပြားေတာ္ စသည္ကုိ ဖ်က္ဆီးေစာ္ကားလွ်င္၊ ဗုဒၶဘာသာဝင္ မိန္းမေသဆံုးသည့္အခါ ဗုဒၶဘာသာဓေလ့ထံုးတမ္းအရ သၿဂႋဳဟ္ခြင့္ မျပဳလွ်င္ ထုိေယာက္်ားကုိ ေထာင္ဒဏ္ ႏွစ္ႏွစ္အထိ ခ်မွတ္ႏုိင္သည့္ အျပင္ ေငြဒဏ္တစ္ဆယ့္ငါးသိန္းလည္း ထပ္ဆင့္ခ်မွတ္ရမည္။

ဗုဒၶဘာသာဝင္ မိန္းကေလးကျဖစ္ေစ၊ ထုိမိန္းကေလးႏွင့္ လက္ထပ္မည့္ ဘာသာျခားေယာက္်ားေလးကျဖစ္ေစ လက္ထပ္ လုိေၾကာင္းမွတ္ပံုတင္အရာရွိထံ ေလွ်ာက္လႊာတင္ရမည္။

မိဘသေဘာတူလွ်င္ ႏွစ္ဦးလံုး အသက္ ၁၈ ႏွစ္ျပည့္ၿပီးသူမ်ား ျဖစ္ရမည္။

မိဘ (အုပ္ထိန္းသူ) သေဘာမတူလွ်င္ အသက္ ၂ဝ ႏွစ္ ျပည့္ၿပီးသူမ်ား ျဖစ္ရမည္။

အသက္မျပည့္ေသးဘဲ ျပည့္သည္ဟု လိမ္လွ်င္၊ အုပ္ထိန္းသူ ရွိလ်က္ မရွိဟုလိမ္လွ်င္ သံုးႏွစ္အထိ ေထာင္ဒဏ္ (သုိ႔မဟုတ္)တရားသူႀကီး သတ္မွတ္သည့္ေငြဒဏ္ (သုိ႔မဟုတ္) ေထာင္ဒဏ္ သံုးႏွစ္အထိႏွင့္ ေငြဒဏ္ခ်မွတ္ႏုိင္သည္။

အသက္မျပည့္ေသးမွန္းသိလ်က္ အသက္ျပည့္သည္ဟု သက္ေသလုိက္ေပးသူကုိလည္း ထုိနည္းအတူ ေထာင္ဒဏ္ သံုးႏွစ္ အထိႏွင့္ ေငြဒဏ္ ခ်မွတ္ႏုိင္သည္။

အသက္မျပည့္ဘဲ လက္ထပ္ေပးလွ်င္ လက္ထပ္ထိမ္းျမား ေပးသည့္ မွတ္ပံုတင္အရာရွိကုိလည္း ေထာင္ဒဏ္ ၆ လအထိျဖစ္ေစ၊ ေငြဒဏ္ ႏွစ္သိန္းအထိျဖစ္ေစ၊ ေထာင္ဒဏ္ေငြဒဏ္ ႏွစ္ရပ္လံုးျဖစ္ေစ ခ်မွတ္ႏုိင္သည္။

လြတ္လပ္စြာ ကုိးကြယ္ခြင့္မျပဳေသာ၊ ဘာသာတရားကုိ ေစာ္ကားေသာ ထုိေယာက္်ားကုိ ဗုဒၶဘာသာဝင္မိန္းမက ကြာရွင္း လုိလွ်င္ ထုိေယာက္်ားက ပုိင္ဆုိင္မႈဥစၥာအားလံုးကုိ မိန္းမအား ေပးရမည္။ သားသမီးေတြကုိလည္း မိန္းမအားေပးရမည္။ မိန္းမအတြက္ နစ္နာေၾကးမ်ား ထပ္ေပးရမည့္အျပင္ အ႐ြယ္မေရာက္ေသးေသာ သားသမီးမ်ားအတြက္ ကေလးစရိတ္ပါ ေပးေဆာင္ရမည္။

ျမန္မာဗုဒၶဘာသာဝင္ မိန္းမမ်ား အထူးထိမ္းျမားျခင္းဆုိင္ရာ ဥပေဒ၏ အႏွစ္သာရမွာ- ဘာသာတရားႏွင့္ ရပုိင္ခြင့္ကုိ အကာ အကြယ္ေပးထားျခင္းပင္ ျဖစ္သည္။

မြတ္စလင္ကုလားႏွင့္ညားလွ်င္လည္း ကုိယ့္ဘုရားကုိ လြတ္လပ္စြာ ကုိးကြယ္ခြင့္ရရွိမည္။ ကုိယ့္တရားကုိ လြတ္လပ္စြာ က်င့္သံုးခြင့္ရရွိမည္။ ကုိယ့္သံဃာကုိ လြတ္လပ္စြာ ဆည္းကပ္ခြင့္ ရရွိမည္။ မိဘဆရာကုိ လြတ္လပ္စြာ ရွိခုိးခြင့္ ပူေဇာ္ခြင့္ ရရွိမည္ ျဖစ္သည္။

လင္မယား ကြာရွင္းလွ်င္လည္း မယားရပုိင္ခြင့္မ်ား အျပည့္ အဝရရွိမည့္အျပင္ နစ္နာေၾကးႏွင့္ ကေလးစရိတ္မ်ားကုိပါ အဆစ္ ရရွိဦးမည္ျဖစ္သည္။

သားသမီးမ်ားလည္း မႈိင္းတုိက္မခံရေတာ့ဘဲ လြတ္လပ္စြာ ေ႐ြးခ်ယ္ခြင့္၊ လြတ္လပ္စြာ ကုိးကြယ္ခြင့္မ်ား ရရွိမည္ျဖစ္သည္။ဘာသာလူမ်ဳိးျခားေနေသာ္လည္း ခ်စ္ျခင္းတရားကုိ ခြဲျခားခြင့္ မရွိ။ သတုိ႔သား၊ သတုိ႔သမီးသည္ အသက္ျပည့္သူျဖစ္လွ်င္၊ စိတ္ ေပါ့သြပ္သူ မဟုတ္လွ်င္၊ အိမ္ေထာင္မရွိသူ ျဖစ္လွ်င္ မည္သူမွ် တားျမစ္ပုိင္ခြင့္ မရွိေစရ။

မေပးစားခ်င္၍ အသက္မျပည့္ေသးဟုလည္းေကာင္း၊ စိတ္မႏွံ႔ သူဟုလည္းေကာင္း၊ လိမ္လည္အေၾကာင္းျပ ကန္႔ကြက္လွ်င္ ကန္႔ကြက္သူ မွန္သမွ်ကုိ ေငြဒဏ္ ငါးသိန္းထိ ခ်မွတ္ရမည္ဟု ပုဒ္မ ၃၂ ၌ ဆုိထားသည္။

ထုိ႔ေၾကာင့္ ခ်စ္ျခင္းခြဲဒဏ္ မခံစားၾကရေတာ့ေပ။

ထုိ႔အျပင္ မတရားသက္ေသႏွင့္ လာဘ္စားေသာ မွတ္ပံုတင္အရာရွိကုိလည္း တုိက္႐ုိက္တရားစြဲႏုိင္ေသာ ပုဒ္မ ထည့္ထားေပးသည္။

ထုိ႔ေၾကာင့္ တရားဥပေဒမစိုးမုိးမည္ကုိ ေၾကာက္စရာမလုိေတာ့ေပ။

ဝီရသူ(မစုိးရိမ္)